Jump to content
Grog

Wydajność

Recommended Posts

Mam za sobą dwie zacierane warki i jak na razie nie potrafię do końca ogarnąć obliczeń wydajności i spodziewanych Blg - konkretnie chodzi o spore rozbieżności miedzy róznymi kalkulatorami, przez co sam już nie wiem co można brać za jakiś wyznacznik przy planowaniu.

Wiem, że browar to nie apteka :), jednak dla nowicjusza takiego jak ja, dobre zaplanowanie zaoszczędzi paniki w trakcie, kiedy coś nie idzie tak jak powinno.

 

Do rzeczy - do kotła trafiła ostatnio AIPA o zasypie:

5kg Strzegom Pale Ale

0,8kg Strzegom Monachijski I

0,25kg Strzegom Karmelowy 150

 

Łącznie ok 6kg zasypu. Wynik - prawie 20l brzeczki, przy Blg ok 15 co wg wzorów znalezoinych gdzieś tutaj daje ok 53% wydajności warzelni (czyli chyba nienajlepiej). Wiem na co mogę zwalić winę (duża szybkość filtracji), ale nie to jest tutaj problemem.

 

Wg kalkulatora w brewtarget przy założeniu 60% wydajności wychodzi mi piwo 13,1 blg przy Target Batch Size 20L przy identycznym zasypie (zaimportowana baza słodów ze strzegomia)

 

Wg kalkulatora na stronie brewer's friend, przy założeniu 60% wydajności 14,3Plato, Batch Size 20litrów. Nie ma tam słodów ze Strzegomia, jednak podejrzewam, że wybór German Pale Ale czy Munich Light nie powinien mieć aż tak dużego wpływu na końcowy wynik.

 

Trzy dosyć mocno różniące się wartości (15% pomiędzy skrajnymi obliczeniami Blg) wprowadzają w mojej głowie spory zamęt :)

Skąd taka rozbieżność? Czy istnieją różne metody liczenia wydajności ? Posługiwałem się formuła Blg * litry brzeczki * ciężar właściwy / kg zasypu

 

Po ustawieniu 68% wydajności w brewtarget otrzymuję mniej więcej zbliżone wyniki, jednak ta sama wartość w brewer's friend zwraca pełniejsze piwo (ponad 16 plato, prawidłowy wynik przy ok 63%)

 

Zaznaczam, że nie zależy mi na dokładnym obliczeniu piwa już na starcie i zdaję sobie z tego sprawę, że ostatecznie mogą być to niezauważalne dla laika różnice, jednak lubię kiedy cyferki się zgadzają i wiem czego mniej więcej mogę się spodziewać w trakcie warzenia.

Share this post


Link to post
Share on other sites

Trzymaj się obliczeń w jednym programie. Te 53% to pewno liczone "po polsku" czyli wg wzoru z forum? Jeśli tak, to ta wartość zawsze będzie niższa niż wyliczona wg programów, bo nie bierze on (ten wzór) pod uwagę wydajności poszczególnych słodów.

Share this post


Link to post
Share on other sites
Guest tomato

wg BS na 20L taki zasyp powinien robić z ~16.5blg. wydajność po amerykansku 80%.

więcej ze strzegomia nie obiecywałbym.

Ty masz ok 70% także trochę do nadrobienia jest. wpadniesz w rutynę samo przyjdzie.

zwróć uwagę na powtarzalne odparowanie/gotowanie.a potem na filtrację.

Share this post


Link to post
Share on other sites

Przerobiłem w tym roku prawie trzeci worek pilzneńskiego. Wydajność kiepska. Sam rozmyślałem gdzie tkwi problem. Teraz już wiem.

Share this post


Link to post
Share on other sites

Niech mnie ktoś poprawi jeśli się mylę, ale dla mnie to leci tak:

Na 20l 10 Blg, potrzebujemy aby ze słodu przeszło nam 2kg substancji, głównie skrobi.

Teraz aby obliczyć ile słodu nam potrzeba dla takiej warki, trzeba znać dwie wartości - ekstraktywność słodów, która zazwyczaj oscyluje w okolicach 80% oraz wydajność zacierania i tutaj każdy musi dojść do tego jaka mu wychodzi. Mnożąc te dwie wartości otrzymujemy wydajność warzelni. Przy wydajności warzelni rzędu 70%, potrzebujemy ok 2,85 kg słodu na w/w warkę.

Wzór na obliczanie dla dowolnej warki wyglądałby tak

 

(ekstraktywność słodów [%] X wydajność zacierania [%] (czyli razem wydajność warzelni) X ilość słodów [kg]) / wielkość warki [L] = ekstrakt początkowy warki [blg]

Share this post


Link to post
Share on other sites

Witam.

Na 20l 10 Blg,

 

Blg jest miarą ilości cukru w kg roztworu a nie w litrze.

Share this post


Link to post
Share on other sites

Oczywiście, jest to przybliżenie z racji fizycznych parametrów wody. Wydaje mi się, że obliczanie gęstości nie wpływa tu zbyt istotnie na wynik. Jeśli się mylę prosiłbym o rozpiskę.

Share this post


Link to post
Share on other sites

wg BS na 20L taki zasyp powinien robić z ~16.5blg. wydajność po amerykansku 80%.

więcej ze strzegomia nie obiecywałbym.

Ty masz ok 70% także trochę do nadrobienia jest. wpadniesz w rutynę samo przyjdzie.

zwróć uwagę na powtarzalne odparowanie/gotowanie.a potem na filtrację.

 

jak pisałem wcześniej - prawdopodobnie tempo filtracji. Wysładzanie musiałem przerwać kiedy z kurka leciało jeszcze ok. 5-6blg bo kończyło się miejsce w 26l garnku (ok. 24litrów brzeczki).

Kurek przy filtracji własciwie odkręcony na maksimum, co raczej nie dawało tego 0,5-1,0l/min o ktorych dowiedziałem się dopiero dzisiaj :)

 

Wydajność liczona po "amerykańsku" wg ww. wzoru wynosi w moim przypadku ok 63%, co w sumie pokrywa się z wynikami z Brewer's friend(zakładając ekstraktywność słodów średnią na poziomie 79%)

Nadal ta wartość odbiega od Brewtarget (68-69%) przy tej samej ekstraktywności słodów. Różnica niby niewielka, ale te 5% w BT daje ok 1,4blg różnicy w wynikach

Share this post


Link to post
Share on other sites

A tak z innej (tej samej) beczki - przy tym piwie martwi mnie jeszcze troche jedna rzecz - dosyc niski stopien odfermentowania. Do fermentacji dodalem gestwe us-05, 6 lyzek stolowych. Fermentacja nie bylajakas specjalnie burzliwa, piana nie za wysoka a piwo po 3-4 dniach zeszl do 5,5blg. Po tygodniu przelane na cicha przy 5blg, i do dzisiaj blg utrzymuje sie juz na takim poziomie. Poczatkoway ekstrakt 15blg, zacierane przy 67-68st. Slody wrzucone do troche za wysokiej temp, wiec przez jakas minute mozedwie zanim dolalem wody siedzialy w ok 70st. Wszystkie kalkulatory pokazuja, ze docelowe blg powinno zejsc ponizej 4. Czy popelnilem gdzies blad w trakcie procesu, czy raczej "czasem tak jest" ?

Dodam, ze drozdze nie pokazuja juz zadnych oznak dzialalnosci a lustro piwa jest idealnie gladkie, bez zadnej piany czy babli.

Share this post


Link to post
Share on other sites

Czy popelnilem gdzies blad w trakcie procesu, czy raczej "czasem tak jest" ?

 

Zatarłeś w zbyt wysokiej temperaturze. Tak samo zrobiłem swoją pierwszą warkę. Uciekła mi temperatura, podeszła do 70°C, miejscami pewnie trochę wyżej. Część enzymów zakończyła żywot i brzeczka jest mniej fermentowalna. I z dry stoutu wyszedł mi sweet stout :)

 

Generalnie mam spory problem z pomiarem i utrzymaniem jednolitej temperatury w garnku zaciernym.

Share this post


Link to post
Share on other sites

[pomyłka]

Edited by harcerski

Share this post


Link to post
Share on other sites

Jaka witalność gęstwy? Łyżka stołowa ma bodajże 15ml - czy 6 łyżek gęstwy (~90ml) to nie za mało na brzeczkę 15Blg? Patrząc na kalkulatory i zakładając, że gęstwa jest świeżuteńka (100% żywotności) wychodzi, iż powinieneś jej zadać 138ml. Być może to też miało swój wpływ?

Share this post


Link to post
Share on other sites

Jaka witalność gęstwy? Łyżka stołowa ma bodajże 15ml - czy 6 łyżek gęstwy (~90ml) to nie za mało na brzeczkę 15Blg? Patrząc na kalkulatory i zakładając, że gęstwa jest świeżuteńka (100% żywotności) wychodzi, iż powinieneś jej zadać 138ml. Być może to też miało swój wpływ?

 

Gęstwa tygodniowa, zasugerowałem się trochę słowami Kopyra, które padają w jednym z jego filmów - 3-4 łyżki na warkę. Kalkulator znalazłem dzień poźniej i zestresowany do 4 łyżek dołożyłem jeszcze dwie następnego dnia :)

A jeżeli chodzi o za małą ilość drożdzy - czy w takim przypadku fermentacja raczej nie powinna się przeciągać i trwać dłużej niż zwykle a drożdże produkowałyby w tym czasie więcej estrów ? Bo przecież skoro ma dojść jeszcze do refermentacji w butelkach oznaczać to musi że drożdze w piwie jeszcze są tylko żarła brak. Poprawcie mnie jeśli źle rozumuję.

Oczywiście nie mówię o przypadku kiedy drożdzy jest ewidentnie za mało i fermentacja od samego początku nie przebiega prawidłowo. U mnie po bardzo szybko po 3-4 dniach wyżarły wszystko.

Edited by Grog

Share this post


Link to post
Share on other sites

termometr :okey:

 

Kupiłem dzisiaj termometr cieczowy, porównałem wskazania i okazuje się, że ten który miałem dotychczas daje całkiem podobne wyniki - wyższe o 0,5 do 1st C, czyli raczej na korzyść zacierania "wytrawnego".

Gęstwa zebrana z tego piwa po burzliwej pachnie poprawnie

Share this post


Link to post
Share on other sites

To ja się podepnę pod wątek wydajności. Mam na koncie dwie warki zacierane, obie dały mi wydajność liczoną po polsku na poziomie 52-53%.

 

Zacieranie na lenia z podgrzaniem na ostatnie 10 min + mash out. W czasie zacierania nie mieszałem, z wyjątkiem czasu podgrzewania dla utrzymania temperatury (2-3x na czas zacierania). Wysładzanie ciągłe wodą o temp. 75-78°C. Filtracja wężykiem z oplotu ok. 0,5l/min. Słód śrutowany w BA.

 

Pytanie, z czego może wynikać tak niska wydajność?

 

Brak mieszania w trakcie zacierania?

Filtracja ciągła zamiast na raty?

 

Wkurza mnie to, więc zaczynam zamawiać zasypy o 20% większe, ale chyba nie o to w piwowarstwie chodzi.

Edited by HumanistaNG

Share this post


Link to post
Share on other sites

Moim zdaniem tempo wysładzania za szybkie (przyjmuje 25 litrów w 50 minut to szybko). Ale zmiennych wpływających na wydajność jest cała masa. Śrutuje sam. Wysładzam do ok. 30 litrów lekko z 1,5h i staram się nie wysładzać głębiej niż 4 Brix.. Do jakiej gęstości wysładzasz?

 

Swoją drogą przy 4-ro kilowym zasypie 20% to jest 0,8kg co nam z kolei daje większy koszt o jakieś 3 zeta z hakiem :D

Edited by Mariusz_CH

Share this post


Link to post
Share on other sites

Do jakiej gęstości wysładzasz?

 

Teoria teorią :) Pierwsze wysładzałem do 2 Blg, a przy drugim poszedłem w opór, jak zobaczyłem, że zamiast 14* mam 12,5*. Ale chyba nie o to chodzi, żeby żyłować filtrat przy 1 Blg.

 

Co do piw o zasypie 4kg to chyba już do nich nie wrócę, chyba że styl będzie to mocno nakazywał. Z racji problemów z wydajnością, stratami na chmielinach, gęstwie i różnych innych osadach, celuję w wyższe zasypy. Najwyżej będę robił warki 25l, jak mi za mocne wyjdzie.

 

Wczoraj zamówiłem zestaw na AIPA:

- pale ale 6 kg

- monachijski 1 kg

- carapils 0,5 kg.

- amarillo 100g

- cascade 100g

- simcoe 30g

- gips 20g

- gęstwa z S-04

 

Tak więc zapowiada się zasyp na 7,5 kg i chyba to będzie mój stały poziom, jeśli nie uporam się z wydajnością. Spróbuję teraz wysładzać na raty, może wynik będzie inny.

Share this post


Link to post
Share on other sites

Skąd wiesz, że masz użyć gips?

 

Receptura Krzysztofa Kuli z Wiki, nieco powiększona (Klik)

 

Profilu wody nie badałem :)

Share this post


Link to post
Share on other sites

Profilu wody nie badałem

No właśnie :D

 

20 g gipsu przy np 40 l zwiększy ci poziom siarczanów o jakieś 249 ppm i wapnia o 116 ppm. To dość sporo. Przygotowuje wodę do warzenia w ilości 50 litrów, nie zdarzyło mi się żeby dodać taką ilość gipsu, bodaj 8-10 gram to maks. Zresztą dodawanie soli w ciemno jakby mija się z celem. Ale każdy robi jak chce :D

Edited by Mariusz_CH

Share this post


Link to post
Share on other sites

Profilu wody nie badałem

No właśnie :D

 

20 g gipsu przy np 40 l zwiększy ci poziom siarczanów o jakieś 249 ppm i wapnia o 116 ppm. To dość sporo. Przygotowuje wodę do warzenia w ilości 50 litrów, nie zdarzyło mi się żeby dodać taką ilość gipsu, bodaj 8-10 gram to maks. Zresztą dodawanie soli w ciemno jakby mija się z celem. Ale każdy robi jak chce :D

 

Nie powiedziałem, że dodam całość. Tyle zamówiłem, a planowałem dodać "łyżeczkę", jak w przepisie. Niestety z gipsem jeszcze nie pracowałem, więc nie wiem, ile objętości wchodzi na 20g

Share this post


Link to post
Share on other sites

Z przyjemnością, ale w tym dokumencie nie ma nic niestety co by Cię interesowało.

 

No sorki, tak to zinterpretowałem:

Wczoraj zamówiłem zestaw na AIPA:

- pale ale 6 kg

- monachijski 1 kg

- carapils 0,5 kg.

- amarillo 100g

- cascade 100g

- simcoe 30g

- gips 20g

- gęstwa z S-04

Edited by Mariusz_CH

Share this post


Link to post
Share on other sites

Co do wysładzania ciągłego - nie zauważyłem spadku wydajności po przejściu na nie, za to czasu mam teraz dużo więcej. Jedno spostrzeżenie - jak zaczynasz dolewać nad gęstą brzeczką robi się warstwa czystej wody. Jak brzeczka prawie zniknie u mnie daje się zaobserwować, że wierzchnia warstwa młóta odstaje od brzegów fermentatora o milimetr-dwa. Nie wiem na jaką głębokość, niemniej jednak uważam, że większość płynie bokami przy ściankach, stąd też nacinanie i mieszanie wierzchniej warstwy młóta (tak, żeby nie dokopać się przez przypadek do oplotu) zdaje się być dobrym pomysłem. Ostatnio na szkółce, gdzie ludzie, stres pytania etc. uzyskaliśmy z 5kg zasypu 17L brzeczki o gęstości 15,6BLG (przy czym z osadem odeszło jakieś 2L lekko), co po rozrzedzeniu dało 22L 12BLG.

Share this post


Link to post
Share on other sites

Join the conversation

You can post now and register later. If you have an account, sign in now to post with your account.

Guest
Reply to this topic...

×   Pasted as rich text.   Paste as plain text instead

  Only 75 emoji are allowed.

×   Your link has been automatically embedded.   Display as a link instead

×   Your previous content has been restored.   Clear editor

×   You cannot paste images directly. Upload or insert images from URL.


×
×
  • Create New...

Important Information

We have placed cookies on your device to help make this website better. You can adjust your cookie settings, otherwise we'll assume you're okay to continue.