Skocz do zawartości



gramoprocenty humulonów czyli GPH (propozycja)


  • Zaloguj się aby odpowiedzieć
32 odpowiedzi w tym temacie

#1

Napisano 23 wrzesień 2010 - 20:46

Czes

    Czes

  • Piwowar

  • 157 postów

Wzorem Amerykanów, którzy wprowadzili i używają HBU (Homebrew Bitterness Units) i tożsame z HBU AAU (Alpha Acid Units) wzorując się zresztą na propozycji brytyjskiego piwowara domowego Dave'a Line...
ośmielam się zaproponować polskim piwowarom domowym wprowadzenie do użycia pojęcia "gramoprocenty humulonów czyli GPH"

GPH = ?gramoprocenty humulonów?: propozycja wielkości / jednostki pozwalającej dostosowywać ilość aktualnie dostępnego piwowarowi chmielu do ilościowych wymogów receptury.
Np. jeżeli receptura przewiduje użycie 30 g chmielu o zawartości 6,3 % alfa-kwasów (humulonów) to stanowi to 30 x 6,3 = 189 GPH. Mając do dyspozycji chmiel, który ma aktualnie tylko 5,7 % alfa-kwasów (humulonów) powinniśmy użyć go więcej, czyli 189/5,7 = 33,1 g. Używając tej wielkości można będzie w recepturach ograniczać się do wyspecyfikowania odmiany chmielu i jego niezbędnego, sumarycznego potencjału goryczkowego wyrażonego w GPH.
Rozwiązuje to problemy wynikające ze zwykle zmiennej rok do roku, miejsce do miejsca zawartości alfa-kwasów (zwanych inaczej humulonami) w zebranym chmielu.
Polskie Stowarzyszenie Piwowarów Domowych

#2

Napisano 23 wrzesień 2010 - 20:53

Makaron
  • Nazwa browaru
    BOCTOK
  • Rok założenia:2003
  • Liczba warek:ca. 150
  • Lokacja:Musselburgh/Gdynia

Cytat

Wzorem Amerykanów, którzy wprowadzili i używają HBU (Homebrew Bitterness Units) i tożsame z HBU AAU (Alpha Acid Units) wzorując się zresztą na propozycji brytyjskiego piwowara domowego Dave'a Line...
ośmielam się zaproponować polskim piwowarom domowym wprowadzenie do użycia pojęcia "gramoprocenty humulonów czyli GPH"

GPH = ?gramoprocenty humulonów?: propozycja wielkości / jednostki pozwalającej dostosowywać ilość aktualnie dostępnego piwowarowi chmielu do ilościowych wymogów receptury.
Np. jeżeli receptura przewiduje użycie 30 g chmielu o zawartości 6,3 % alfa-kwasów (humulonów) to stanowi to 30 x 6,3 = 189 GPH. Mając do dyspozycji chmiel, który ma aktualnie tylko 5,7 % alfa-kwasów (humulonów) powinniśmy użyć go więcej, czyli 189/5,7 = 33,1 g. Używając tej wielkości można będzie w recepturach ograniczać się do wyspecyfikowania odmiany chmielu i jego niezbędnego, sumarycznego potencjału goryczkowego wyrażonego w GPH.
Rozwiązuje to problemy wynikające ze zwykle zmiennej rok do roku, miejsce do miejsca zawartości alfa-kwasów (zwanych inaczej humulonami) w zebranym chmielu.
Bardzo ciekawa propozycja, tylko, że HBU nie specjalnie się przyjeło w US czy UK. Wszyscy prędzej czy później jednak przeskakują w kierunku IBU (Nawet jeśli wartości są tylko wyliczane, a nie zmierzone).
Browar "BOCTOK"

Piwoszy i piwowarów z pomorza zapraszam do Pomorskiej Ławy Piwnej

www.scottishcraftbrewers.org

#3

Napisano 23 wrzesień 2010 - 21:02

kopyr

    kopyr

  • Gold Ekspert

  • 4288 postów
  • Nazwa browaru
    Browar Kopyra
  • Rok założenia:2004
  • Liczba warek:86
  • Lokacja:Oborniki Śląskie

Zwłaszcza, że zawartość alfa-kwasów jest jedynie teoretycznie znana.

Pomysł jest może i fajny, bo mielibyśmy coś swojego, ale IBU się na tyle upowszechniło i na tyle jest wspomagane programowo ProMash, BeerSmith, qbrew, beertools, że nie sądzę, żeby się GPH przyjęło. To tak jak z esperanto, idea słuszna, ale to angielski jest lingua franca.
Motto: Browar to nie apteka. :D
Filtracja to kastracja! :lol:
blog kopyra - blog o piwie i piwowarstwie
Najnowsze wpisy: Browar Widawa w Chrząstawie Małej - 01.05.12
Polish BeerGuide.pl - 15.05.12
Burzliwa:
Cicha: Lambik/Berliner ;)
Ostatnio rozlane: #86 73 AIPA,
Z kranu: #82 Yankee Pils :D #83 Polski Pils

#4

Napisano 23 wrzesień 2010 - 21:28

Cartmann

Mnie się bardzo podoba ta propozycja, ja nie korzystam (póki co) z programów i ilość chmielu mniej więcej tak liczyłem to którejś warki.

#5

Napisano 23 wrzesień 2010 - 21:51

TomX

    TomX

  • Gold Ekspert

  • 619 postów
  • Nazwa browaru
    Ideé Fixe
  • Rok założenia:2010
  • Liczba warek:22
  • Lokacja:Kraków/Siemianowice Śl.

Hehe od początku w ten sposób przeliczam przy zmianie chmielu w recepturze, tylko nie wiedziałem, że to się tak mądrze nazywa :)

#6

Napisano 23 wrzesień 2010 - 22:36

zgoda

    zgoda

  • Gold Ekspert

  • 3414 postów
  • Nazwa browaru
    Clair de Lune
  • Rok założenia:2010
  • Liczba warek:67
  • Lokacja:Wołomin

Mnie się wydaje, że ostatnio używany przeze mnie Perle (granulat 2009, 8.2% a-k) daję większą goryczkę niż Northern Brewer (granulat 2009, 10.5% a-k). Czy takie kolejne czysto teoretyczne przeliczenie coś by pomogło? Oj, raczej nie.
Browar: kalendarz - receptuar - narzędzia - fejsbók
Wyszynk: Perłowa Blondynka, Stout Wołomiński
Leżakownia: Ciemne, Prazdrój Ręczajski, Koźlak v2.0, Hoży Ambroży
Fermentownia: Biała Tarcza [b], Inna Blondynka [b]

#7

Napisano 23 wrzesień 2010 - 22:42

wena

    wena

  • Gold Ekspert

  • 3252 postów
  • Nazwa browaru
    Browar WENA
  • Rok założenia:2006

Cytat

Mnie się wydaje, że ostatnio używany przeze mnie Perle (granulat 2009, 8.2% a-k) daję większą goryczkę niż Northern Brewer (granulat 2009, 10.5% a-k). Czy takie kolejne czysto teoretyczne przeliczenie coś by pomogło? Oj, raczej nie.
Jaką masz gwarancję, że podane % są faktycznie w danym chmielu.
Do życia potrzeba piwa, kiełbasy i chleba

#8

Napisano 23 wrzesień 2010 - 23:00

Makaron
  • Nazwa browaru
    BOCTOK
  • Rok założenia:2003
  • Liczba warek:ca. 150
  • Lokacja:Musselburgh/Gdynia

[quote name=wena][quote name='zgoda]Mnie się wydaje' date=' że ostatnio używany przeze mnie Perle (granulat 2009, 8.2% a-k) daję większą goryczkę niż Northern Brewer (granulat 2009, 10.5% a-k). Czy takie kolejne czysto teoretyczne przeliczenie coś by pomogło? Oj, raczej nie.[/quote']
Jaką masz gwarancję, że podane % są faktycznie w danym chmielu.[/quote]
Do tego utylizacja mogła być inna... Inna gęstość brzeczki, intensywność gotowania...itd.
Browar "BOCTOK"

Piwoszy i piwowarów z pomorza zapraszam do Pomorskiej Ławy Piwnej

www.scottishcraftbrewers.org

#9

Napisano 23 wrzesień 2010 - 23:14

wena

    wena

  • Gold Ekspert

  • 3252 postów
  • Nazwa browaru
    Browar WENA
  • Rok założenia:2006

Właśnie za dużo czynników wpływa na efekt końcowy.
Do życia potrzeba piwa, kiełbasy i chleba

#10

Napisano 23 wrzesień 2010 - 23:15

zgoda

    zgoda

  • Gold Ekspert

  • 3414 postów
  • Nazwa browaru
    Clair de Lune
  • Rok założenia:2010
  • Liczba warek:67
  • Lokacja:Wołomin

[quote name=wena][quote name='zgoda]Mnie się wydaje' date=' że ostatnio używany przeze mnie Perle (granulat 2009, 8.2% a-k) daję większą goryczkę niż Northern Brewer (granulat 2009, 10.5% a-k). Czy takie kolejne czysto teoretyczne przeliczenie coś by pomogło? Oj, raczej nie.[/quote']
Jaką masz gwarancję, że podane % są faktycznie w danym chmielu.[/quote]
Żadną. Ale komuś trzeba wierzyć (sprzedawcy?). Albo nikomu.

Właśnie dzisiaj się nad tym zastanawiałem - jaką mogę mieć pewność, że dane które podaje mi sprzedawca dotyczą akurat tej partii, którą dostałem, a nie tej partii, którą sprzedawca otrzymał jako pierwszą w sezonie? I doszedłem do wniosku, że albo będę wierzył sprzedawcom i zaufam w ich uczciwość, albo w ogóle rzucę piwowarstwo, bo nie będę mógł być pewien dosłownie niczego.
Browar: kalendarz - receptuar - narzędzia - fejsbók
Wyszynk: Perłowa Blondynka, Stout Wołomiński
Leżakownia: Ciemne, Prazdrój Ręczajski, Koźlak v2.0, Hoży Ambroży
Fermentownia: Biała Tarcza [b], Inna Blondynka [b]

#11

Napisano 23 wrzesień 2010 - 23:22

wena

    wena

  • Gold Ekspert

  • 3252 postów
  • Nazwa browaru
    Browar WENA
  • Rok założenia:2006

No z tym rzuceniem piwowarstwa to przesadziłeś.
oczywiście trzeba zaufać sprzedawcy nie mamy innego wyjścia. Dlatego dobrze jest kupić większą ilość chmielu jednorazowo. Po skosztowaniu piwa można zrobić korekty do następnych warek. W warunkach domowych to jest bardzo rozciągnięte w czasie, ale może być skuteczne.
Do życia potrzeba piwa, kiełbasy i chleba

#12

Napisano 24 wrzesień 2010 - 07:19

kolomar
  • Nazwa browaru
    Z Innej Beczki
  • Rok założenia:2005
  • Liczba warek:170
  • Lokacja:Kielce

Co do zaufania do sprzedawcy, to trzeba mieć ograniczone, jak na drodze. Kiedyś zakupiłem chmiel Northen Brewer, który wg. sklepu miał mieć 15% AK. Wydało mi się to dużo i pogrzebałem w sieci, okazało się, że chmiel z tego rocznika powinien się mieścić w zakresie bodajże 8-10% AK. Napisałem do sklepu, podpytali dostawcę i szybciutko zmienili opis na stronie na 10% AK :)

Użytkownik kolomar edytował ten post 24 wrzesień 2010 - 07:19

Burzliwa: za szybko się to wszystko zmienia :)
Cicha: jw.

W planach: warzyć coraz lepsze piwa ;)

#13

Napisano 24 wrzesień 2010 - 08:17

bimbelt
  • Nazwa browaru
    Browar Płonia
  • Rok założenia:2009
  • Liczba warek:54
  • Lokacja:Szczecin

A ja przywiozłem trochę chmielu z USA i część była ładnie opisana, a część nie. Jakoś się tym specjalnie nie przejmuję. Przy gotowaniu trzeba trochę improwizować, a piwo, to przecież gotowanie. Jak brak opisu, to przyjmuję wartość średnią dla danego gatunku i jadę dalej. Efekt końcowy to i tak zwykle jakieś zaskoczenie, więc nie ma się co przejmować.
Mój piwny blog, czyli Piwolog
Facebook: Piwo domowe, Szczecińskie Warsztaty Piwowarskie

Burzliwa: Porter Bałtycki, Wiśniówka
Cicha: Lambik
W butelkach: Pszenica, Weizenbock, Barley Wine, Urbock, Marynka Bitter, Amarillo Lager, Milk Stout, Koźlak, Cydr
W planach: AIPA, Witbier, Bitter

#14

Napisano 24 wrzesień 2010 - 09:25

kopyr

    kopyr

  • Gold Ekspert

  • 4288 postów
  • Nazwa browaru
    Browar Kopyra
  • Rok założenia:2004
  • Liczba warek:86
  • Lokacja:Oborniki Śląskie

Cytat

I doszedłem do wniosku, że albo będę wierzył sprzedawcom i zaufam w ich uczciwość, albo w ogóle rzucę piwowarstwo, bo nie będę mógł być pewien dosłownie niczego.
Browar to nie apteka i jeszcze zza oceanu Relax Don't Worry Have A Homebrew. :)
Motto: Browar to nie apteka. :D
Filtracja to kastracja! :lol:
blog kopyra - blog o piwie i piwowarstwie
Najnowsze wpisy: Browar Widawa w Chrząstawie Małej - 01.05.12
Polish BeerGuide.pl - 15.05.12
Burzliwa:
Cicha: Lambik/Berliner ;)
Ostatnio rozlane: #86 73 AIPA,
Z kranu: #82 Yankee Pils :D #83 Polski Pils

#15

Napisano 24 wrzesień 2010 - 09:49

coder

    coder

  • Gold Ekspert

  • 5677 postów

Mogę Was uspokoić o tyle, że faktycznie pewien błąd w nagoryczkowaniu jest tolerowany, przeciętny człowiek nie jest w stanie wyczuć różnicy o 5 IBU.

Dokładne zaprojektowanie IBU jest trudne, zamieszanie wprowadzają:

- niedokładny pomiar a-k u producenta
- starzenie się chmielu, zależne od warunków przechowywania
- różny stopien utylizacji w gotowaniu, zalezny od praktyk piwowara
- nie tylko a-k wpływają na goryczkę
- niedoskonałość algorytmów przeliczających
- nie objęty w ogóle algorytmami spadek IBU w czasie fermentacji, także zależny od praktyk browaru
- spadek IBU w miarę starzenia się piwa

Sporo tego, ale nie zwalnia nas to z zachowania należytej staranności, bo prawidłowe zbalansowanie goryczki jest w niektórych stylach kluczowe.

Warto jest; jak pisze wena; zakupić większą ilość chmielu naraz od pewnego dostawcy. Warto zachować powtarzalność wyliczeń, procesów warzenia i fermentacji. Po pewnym czasie nauczymy się wprowadzać poprawki do wartości wyliczonych przez program - u mnie np. utylizacja chmielu jest wysoka, staram się zaniżać zalecane w recepturach dawki chmielu.

#16

Napisano 24 wrzesień 2010 - 10:14

darko

    darko

  • Gold Ekspert

  • 1834 postów
  • Nazwa browaru
    Darkowy
  • Rok założenia:2003
  • Liczba warek:53
  • Lokacja:Grodzisk Mazowiecki

Cytat

Dokładne zaprojektowanie IBU jest trudne, zamieszanie wprowadzają:

- niedokładny pomiar a-k u producenta
- starzenie się chmielu, zależne od warunków przechowywania
- różny stopien utylizacji w gotowaniu, zalezny od praktyk piwowara
- nie tylko a-k wpływają na goryczkę
- niedoskonałość algorytmów przeliczających
- nie objęty w ogóle algorytmami spadek IBU w czasie fermentacji, także zależny od praktyk browaru
- spadek IBU w miarę starzenia się piwa
Ja bym jeszcze dodał wrażliwośc podniebienia konsumenta. Na przykład, co dla codera będzie mocną goryczką, dla kopyra może być co najwyżej średnią ;)

#17

Napisano 24 wrzesień 2010 - 10:23

coder

    coder

  • Gold Ekspert

  • 5677 postów

Cytat

Ja bym jeszcze dodał wrażliwośc podniebienia konsumenta. Na przykład, co dla codera będzie mocną goryczką, dla kopyra może być co najwyżej średnią ;)
To prawda, BPA które miałem z Kazimierzu smakowało Kopyrowi, a mnie przepalało kubki smakowe.

Przydało by się obiektywnie pomierzyć IBU, przynajmniej w co którymś piwie, dla skalibrowania browaru....

#18

Napisano 24 wrzesień 2010 - 16:50

Czes

    Czes

  • Piwowar

  • 157 postów

Cytat

Bardzo ciekawa propozycja, tylko, że HBU nie specjalnie się przyjeło w US czy UK. Wszyscy prędzej czy później jednak przeskakują w kierunku IBU (Nawet jeśli wartości są tylko wyliczane, a nie zmierzone).
Zajrzałem do najnowszego numeru Brew Your Own z września 2010.
Na 17 opublikowanych tam receptur aż w 15-tu ujęto dawkę chmielu w postaci AAU!

AAU /HBU/GPH a IBU to dwa różne końce losu goryczki chmielu w piwowarstwie: te pierwsze są po stronie receptury przed warzeniem, to drugie po stronie już gotowego piwa. Droga od ilości alfa-kwasów (humulonów) w surowcu chmielowym do stężenia izo-alfa-kwasów (izohumulonów) w gotowym piwie jest długa i kręta.

@TomX : oczywiście wszyscy bardziej doświadczeni piwowarzy tak robimy; nie ma w tym nic nadzwyczajnego - teraz chodzi o to tylko by tę operację nazwać, a parametr wprowadzić do powszechnego użytku. Tak jak to zrobiono w bardziej doświadczonych środowiskach piwowarskich zagranicą.
Polskie Stowarzyszenie Piwowarów Domowych

#19

Napisano 24 wrzesień 2010 - 17:04

Czes

    Czes

  • Piwowar

  • 157 postów

A teraz zajrzałem do nowoutworzonego na forum działu receptury autorskie.
W większości opublikowanych tam receptur podano jedynie odmianę zastosowanego chmielu i jego masę w gramach, o zawartości humulonów nie wspominając! Tak być nie może: np taka Marynka potrafi "bujać się" pod względem zawartości alfa-kwasów (humulonów) od 6,5 % do 11% w zależności od roku i miejsca zbioru!
Polskie Stowarzyszenie Piwowarów Domowych

#20

Napisano 24 wrzesień 2010 - 17:14

kopyr

    kopyr

  • Gold Ekspert

  • 4288 postów
  • Nazwa browaru
    Browar Kopyra
  • Rok założenia:2004
  • Liczba warek:86
  • Lokacja:Oborniki Śląskie

Cytat

Tak być nie może: np taka Marynka potrafi "bujać się" pod względem zawartości alfa-kwasów (humulonów) od 6,5 % do 11% w zależności od roku i miejsca zbioru!
Tak, tylko ilu z nas ma wiarygodną informację jaką ma tę Marynkę? Ilu dystrybutorów daje gwarancję, że jego Marynka ma tyle, a tyle a-k?
Motto: Browar to nie apteka. :D
Filtracja to kastracja! :lol:
blog kopyra - blog o piwie i piwowarstwie
Najnowsze wpisy: Browar Widawa w Chrząstawie Małej - 01.05.12
Polish BeerGuide.pl - 15.05.12
Burzliwa:
Cicha: Lambik/Berliner ;)
Ostatnio rozlane: #86 73 AIPA,
Z kranu: #82 Yankee Pils :D #83 Polski Pils




Użytkownicy przeglądający ten temat: 1

0 użytkowników, 1 gości, 0 anonimowych